Fernando Lameirinhas in De Roma: een voorsmaakje

7 februari 2013

Op donderdag 28 februari concerteert de Portugees Fernando Lameirinhas in De Roma in Borgerhout. Fernando Lameirinhas, is een begenadigd componist, tekstschrijver, zanger en gitarist. Hij werd in 1944 geboren in Porto, Portugal. In 1959 verhuisde het gezin naar Charleroi omdat vader Lameirinhas, verdacht van linkse sympathieën, moest vluchten voor het regime van Salazar. De dualiteit tussen het platteland en de stad en tussen het Portugees zijn maar ergens anders wonen, bepalen zijn persoonlijkheid en zijn werk. Hieronder wat meer info over Lameirinhas en zijn concert gewijd aan de Portugese dichter Fernando Pessoa.

Met ‘Pessoa’ gaat voor Fernando Lameirinhas een langgekoesterde wens in vervulling. Een concert gewijd aan de belangrijkste dichter in de Portugese literatuur: Fernando António Nogueira Pessoa (1888-1935) aan wie Lameirinhas op zijn eigen wijze eer wil bewijzen. Hij is zich ervan bewust dat je de grootsheid van diens werk beter ongemoeid kunt laten. Daarom bewerkt Lameirinhas in ‘Pessoa’ niet de poëzie, maar zoekt hij naar de persoon achter de beroemde dichter. Naar de complexiteit en verscheidenheid van zijn heteroniemen. Pessoa schreef namelijk ook onder de namen Ricardo Reis, Álvaro de Campos, Bernando Soares en Alberto Caeiro. Door de gevarieerde keuze van zijn muzikanten – onder andere Eric Vloeimans (jazz), Mafalda Arnauth (fado), Juan Pablo Dobal (tango) en Michael Vatcher (jazz) – ontstaat een mengeling van stijlen waarmee Fernando zich lichtvoetig in de wereld van Pessoa inleeft. Poëzie vol melancholie, verdriet en heimwee, waarvan de kracht nu in de muziek doorklinkt.

Interview Fernando Lameirinhas – Pessoa

Fernando Lameirinhas; zanger, gitarist, componist en muzikant. Volgend jaar zit hij precies vijftig jaar in het vak. Hij mengt ‘zijn’ Portugese fado met muziek uit andere culturen en gaat daarbij bijzondere samenwerkingen aan. In zijn nieuwste concert ‘Pessoa’, gewijd aan de beroemde Portugese dichter Fernando Pessoa, speelt hij samen met o.a. ’s lands beste jazztrompettist Eric Vloeimans en de Portugese fadozangeres Mafalda Arnauth.

Het is een langgekoesterde wens van u om een theaterprogramma te wijden aan Fernando Pessoa. Hoe is die wens ontstaan?
“Als jongeman, toen ik net vertrokken was uit Portugal, was mijn kennis van en belangstelling voor Fernando Pessoa nog klein. De laatste jaren ben ik begonnen met het lezen van zijn werk en langzaam ben ik een liefhebber geworden van zijn poëzie, maar ik beschouw mezelf niet als intellectueel. Wat mij opviel waren de parallellen die ik kon trekken tussen hem en mijzelf. Hij is in Portugal geboren, maar op jonge leeftijd naar Zuid-Afrika verhuisd en heeft zich de Zuid-Afrikaanse cultuur eigen gemaakt. Toen hij jaren later terugkeerde naar Portugal kon hij de Portugese cultuur opnieuw ontdekken. Die dualiteit van twee culturen herken ik bij mezelf. Ook ik verliet Portugal op jonge leeftijd om me in België en later in Nederland te vestigen. Dan neem je een deel van die nieuwe cultuur over. Dat stelt je ook in staat om anders naar de Portugese cultuur te kijken dan een Portugees die zijn hele leven in Portugal gewoond heeft. Doordat je meer afstand hebt (gehad), kun je ook kritischer kijken. Ook die manier van reflecteren herken ik in het werk van Fernando Pessoa. En in zijn poëzie verbeeldt hij de Portugese cultuur zo mooi. De triestheid, de heimwee. Fernando Pessoa kan dat beter dan wie ook.”

Op welke manier zit het werk van Fernando Pessoa verweven in de muziek en teksten in het concert?
“Het lezen van zijn werk was een mooie ervaring. Ik kwam erachter hoe muzikaal de gedichten van Pessoa van zichzelf al zijn. Deels heb ik dus muziek geschreven onder bestaande gedichten. Maar voor een groot gedeelte van zijn werk is dat onmogelijk. Dat werk heb ik doorgelezen en er de mooie verhalen uitgekozen die hij met zijn poëzie vertelt. Op basis van die verhalen heb ik vervolgens eigen nummers geschreven. Zo probeer ik het werk van Fernando Pessoa speels in liedvorm op het publiek over te brengen.

Heeft u alle composities voor de voorstelling gemaakt?
Nee. Het grootste gedeelte is wel van mijn hand. Maar ook Eric Vloeimans en pianist Juan Pablo Dobal hebben bijvoorbeeld muziek voor de voorstelling geschreven. Zo brengt iedereen zijn eigen invloeden mee in het concert. En op de cd zal naast de muziek uit de voorstelling ook een nummer van Mafalda en van Eric te horen zijn. ”

Bron: De Roma