Hommages aan Wannes Van de Velde

Op 10 november 2008 overleed Wannes Van de Velde. Tijd dus om deze volkszanger nog eens onder de aandacht te brengen. Er werden het afgelopen jaar verschillende hommages aan Wannes gebracht. Ik had het genoegen er drie bij te wonen.

De EERSTE was een groots opgezet hommageconcert dat in juni 2009 doorging in Gent, Leuven en Antwerpen. Hieraan werkten veruit de meeste artiesten mee en naar mijn aanvoelen was dit het best geslaagde hommageconcert.
Er waren de muzikanten waarmee Wannes samenwerkte: Stefan Wellens (altviool), Jan Wellens (gitaar), Ben Faes (contrabas), Gilberte Van den Plas (viool), Bernard Van Lent (accordeon), Walter Poppeliers (contrabas), Gwen Cresens (accordeon),… Zij bewezen stuk voor stuk hun klasse en respect voor het repertoire van Wannes. Dialectzanger Marc Hauman en de a capellagroep Water en Wijn brachten een ode aan de traditionele Wannes die, zeker in zijn beginperiode, oude volkliederen zoals ‘Nonneke Fijn’ en ‘De Mosselman’ van onder het stof haalde en ze meerstemmig met deze volksgroep zong. Ook Paul Rans en Wiet Van de Leest waren aanwezig als Wannes’ generatiegenoten van de eerste folkrevival. Bijzonder gesmaakt was het optreden van Roland Van Kampenhout met wie Wannes een zeer fijne CD maakte. Het nummer ‘Oorlogsgeleerden’, een cover van Bob Dylans ‘Masters of War’, is wellicht het meest bekende product van hun samenwerking. Maar ook het nummer Comme facetta mammeta (Als u moeder u gemaakt heeft) beklijft. Roland mag een ouwe knar zijn, zijn stem klinkt nog steeds helder en gesmeerd en hij kent zijn teksten. Iets wat van een dronken mompelende Kris De Bruyne helaas niet altijd gezegd kan worden.
Na de pauze van deze voorstelling veranderde de toon, er kwamen artiesten aan bod die stonden voor Wannes’ liefde voor een mix van stijlen en culturen. In het deel voor de pauze was er veel afwisseling en samenspel van verschillende artiesten. In het deel na de pauze werden grotere brokken muziek gespeeld door telkens een andere groep. Er was uiteraard de flamenco van Amparo Cortez en haar gezelschap. Wannes had vaak met hen muziek gemaakt, in Brussel aan hun keukentafel. Flamenco betekent gitaar, beklijvende zang én dans, zowel door de oudere Amparo zelf als door een jongere flamenco-danseres. In de dans tekende zich een ontroerende ‘moeder-dochter-relatie’ af. Ook de familie De Cauter was van de partij, hier geen Antwerpse maar Gentse klanken in de nummers die Koen De Cauter coverde. Tijdens de laatste jaren werkte  Wannes ook samen met Arabische muzikanten, daarom concerteerden ook oud-speler (Arabische luit) Abdel Kader Zanoun en zijn gezelschap. Jan De Smet van de Nieuwe Snaar sloot de avond af met het nummer Dublin Bay uit Wannes’ laatste CD dat opgedragen was en werd aan diens vrouw Krista. Daarna was er uiteraard nog een moment van samenzang met het publiek: Ik wil deze nacht in de straten verdwalen.
De voorstelling werd aaneengepraat door 2 gemaskerde acteurs (Karel Vingerhoets en Marc Peeters) die ‘Kopke’ en ‘De Neus’ vertolkten, 2 figuren uit het poppentheater van ‘de poesje van de Reepstraat’ waarvan Wannes een tijdlang de bezieler was. Zij brachten teksten die ‘hun meester’ destijds geschreven had.
Het was een mooie hommage die een uitstekend beeld gaf van de veelzijdige figuur die Wannes Van de Velde tijdens zijn leven was geweest.
Een TWEEDE hommage zag ik in Gooik tijdens de volksmuziekstages. Hans Quaghebeur, draailierspeler van Kadril, kreeg de eer artiesten uit te nodigen voor een hommage aan Wannes. Hans maakte een gedurfde en vernieuwende keuze. Hij nodigde de jonge Antwerpse django-kleinkunstzanger Hans Mortelmans uit om Wannes te coveren. Zowel Wannes als Hans Mortelmans zingen in het Antwerps dialect, maar hun stemtimbre verschilt sterk. Spijtig genoeg klonk Mortelmans’ stem niet altijd goed door in de kerk (= de concertzaal). Destijds was Walter Heynen de trouwe fluitist en arrangeur van Wannes Van de Velde. Naar analogie hiervan, nodigde Hans Quagebeur de dwarsfluitspeler van Follia, Sammy Lee D’Haese, uit om de muzikale begeleiding mee vorm te geven. Sammy Lee is een fantastisch creatieve muzikant, maar je kon horen dat het traditionele Antwerpse repertoire toch niet echt helemaal zijn ding was. Voor deze hommage werd vooral uit het oudere werk van Wannes geput, zo hoorden en zongen we o.m. Chantons la Brabaçonne, De Wollewevers en De Brug Van Willebroek. Bij enkele nummers kregen Hans en Sammy Lee de steun van backingvocals Marc Hauman en Erik Wille. Ik vond het een zelf wel jammer dat deze gerenomeerde dialectzangers, beide met krachtige stemmen, niet meer op de voorgrond traden in dit hommageconcert. Maar, qua vernieuwing en verrassende hommage, mocht dit concert er zeker wel zijn.
Tot slot, als DERDE hommage, zag ik deze week de voorstelling ‘De kleuren van de Velde’, een Wanneshommage door de vader Koen en zonen Waso, Dajo en Myrddin De Cauter samen met accordeonist Ronny Verbist, de Russische violist Mikhaïl Bezverkhny en verteller Karel Vingerhoets. Het gezelschap werd voor de gelegenheid aangevuld met 2 doventolksters die tekst (en bij momenten ook muziek) in gebaren omzetten voor de aanwezige slechthorenden. Zij waren het bekijken zeker waard…
Karel Vingerhoets begon de avond met een verhaal dat Wannes schreef over Pepe Tilde, een eenarmige Spanjaard die in Antwerpen terechtkwam. Naast mij vroegen 2 dames zich fluisterend af waar deze teksten vandaan kwamen. Dat Wannes naast zanger ook auteur van toneelstukken en dagboeken was, bleek niet duidelijk genoeg. Na de pauze kwam Karel terug, verkleed als ‘Kopke’ (Jacobus) van de Poesje, zoals hij ook in de eerst beschreven hommage had gedaan. Wannes Van de Velde werd ‘de meester’ die wijze uitspraken deed over de maan (‘De maan kan niet te laat komen, zelfs niet als ze zou willen.’) en over de dood (‘Ik zal ze aanvaarden als iets waar ik al lang recht op had.’)
Het idee voor dit concert ontstond toen Wannes nog leefde, vertelde Koen De Cauter. Er werd vooral ingetogen gemusiceerd. De kleuren van de Velde waren in dit herfstige concert vooral donker en triest, droefgeestig… De bekendste nummers werden vermeden of sober instrumentaal gebracht. Er werd gekozen voor melancholische nummers als Ik sta met mijnen rug naar’t land, De goei regen, Ketter onder de maan, Verdronken Land, Soldatengraf, Ik sta al jaren in de regen,… Koen en Waso De Cauter zongen een aantal nummers in het Gents, o.a. Het militariseren. Maar veelal werden de nummers instrumentaal gespeeld, eventueel voorzien van flarden voorgedragen liedjestekst door Karel Vingerhoets.
Er stonden zeer bekwame muzikanten op het podium. In de muziek was zeker sterk geïnvesteerd. Al miste ik een goede zanger of zangeres. Wannes is voor mij in de eerste plaats een zanger, iemand die met kracht en passie een verhaal in gezang vertolkt. Iemand voor wie woorden belangrijk zijn. Iemand die opstaat en van zich laat horen, iemand met een boodschap. Er is dus nog stof genoeg voor een VIERDE hommageproject, en een vijfde en …
Misschien is dat wel de grootste kracht van Wannes Van de Velde: hij is erin geslaagd mensen met zijn muziek en liedjes te raken. Zoals het bij een goede volkszanger past, leeft zijn muziek verder bij de muzikanten van de generaties na hem. Er zijn nog mogelijkheden genoeg over om, ieder op zijn eigen manier, iets met Wannes’ nagelaten repertoire te doen.

|



Kalender


Organiseer je zelf een folkconcert of folkbal, stuur ons tijdig informatie door over de activiteiten die je organiseert. Wij garanderen je dat ze snel daarna op de site zal verschijnen. Organiseer je een folkbal dan kan je ook gebruik maken van het folkkalenderprogramma van Folkbalbende.